Göç ve Toplumsal Cinsiyet Kesişiminde Çalışma Deneyimleri: Küçükçekmece İlçesi Suriyeli Kadınlar Örneği
DOI:
https://doi.org/10.65298/malumat.10Anahtar Kelimeler:
Göç, Göçmen Kadınlar, Göçmen Emeği, Çalışma Koşulları, Göçün FeminizasyonuÖzet
Bu araştırma, Türkiye’de yaşayan göçmen kadınların işgücü piyasasındaki konumlarını, çalışma koşullarını ve karşılaştıkları zorlukları anlamayı amaçlamaktadır. Türkiye’deki en yoğun göçmen nüfusunu oluşturmaları ve kayıt dışı sektörlerde yoğun biçimde yer almaları nedeniyle Suriyeli kadınlar çalışmanın öznesi olarak seçilmiştir. Çoğunlukla düşük eğitim düzeyine sahip ve sınırlı iş deneyimi olan bu kadınlar, niteliksiz ve güvencesiz işlerde istihdam edilmekte ve göçmen ile kadın kimliklerinden kaynaklı “çifte dezavantaj” yaşamaktadır. Araştırma, göçmen kadınların kendi anlatımları üzerinden görünmeyen çalışma deneyimlerini görünür kılmayı ve toplumsal cinsiyet eşitsizliklerinin çalışma yaşamı ve ev içi roller üzerinden yansımalarını yansımalarını analiz etmeyi hedeflemektedir.
Araştırma İstanbul Küçükçekmece’de tekstil sektöründe çalışan Suriyeli kadınlarla yürütülmüş; yarı yapılandırılmış derinlemesine görüşmeler kartopu örnekleme yöntemiyle gerçekleştirilmiş ve veriler MAXQDA 24 programı ile nitel içerik analizi yöntemiyle incelenmiştir. Bulgular, kadınların zorunlu göç sonrası temel geçim ihtiyaçlarını karşılamak için işgücüne katıldıklarını; bu süreçte kayıt dışılık, düşük ücret, sosyal güvencesizlik ve ücret eşitsizliği gibi çok boyutlu sorunlarla karşılaştıklarını göstermektedir. Bununla birlikte kadınlar, geliştirdikleri stratejilerle pasif değil, ailelerin geçimini sağlamada aktif ve belirleyici özneler olarak rol almaktadır. Çalışma, göç ve kadın kimliğinin kesişiminde ortaya çıkan çalışma hayatı deneyimlerini analiz ederek, literatüre önemli katkılar sunmayı amaçlamaktadır.
Referanslar
Akbaş, S., & Ulutaş, Ç. Ü. (2018). Küresel Fabrika Kentinin Görünmeyen İşçileri: Denizli İşgücü Piyasasında Suriyeli Göçmenler. Çalışma ve Toplum, 1(56), 167-192.
Aygül, H. H., & Kaba, E. M. (2019). Suriyeli Kadınların İşgücüne Katılımı ve Deneyimleri (İstanbul- Sultanbeyli Örneği). Turkish Studies-Social Sciences, 14(4), 1255-1275. doi: 10.29228/TurkishStudies.23013
Buz, S. (2007). Göçte Kadınlar: Feminist Yaklaşım Çerçevesinde Bir Çalışma. Toplum ve Sosyal Hizmet, 18(2), 37-50.
Coşkun, E. (2014). Türkiye’de Göçmen Kadınlar ve Seks Ticareti. Çalışma ve Toplum, 3(42), 185-206.
Dedeoğlu, S. (2008). Türkiye İşçi Sınıfı ve Emek Hareketi Küreselleşiyor Mu? İçinde Avrupa'da Göçmen Kadın Emeği ve Sosyal Refah Devleti (ss. 221-232). Sosyal Araştırmalar Vakfı Sınıf Çalışmaları Dizisi.
Dedeoğlu, S. (2011). Türkiye’de Göçmenlerin Sosyal Dişlanması: İstanbul Hazır-Giyim Sanayinde Çalışan Azerbaycanlı Göçmen Kadınlar Örneği. Ankara Üniversitesi SBF Dergisi, 66(01), 27-48.
Dedeoğlu, S., & Bayraktar, S. S. (2018). Tarımsal Üretimde Suriyeli Göçmen Kadın Emeği: Bereketli Topraklarda Zehir Gibi Yaşamlar. İçinde Feminist Sosyal Politika Bakım Emek Göç (1., ss. 247-280). İstanbul: NotaBene Yayınları.
Duran, N. (2018). Türkiye ve Avrupa İş Piyasalarında Suriyeli Mülteci Kadınlar: Çifte Ayrımcılık Bağlamında Meydan Okumaları Tanımlamak. Sosyal Siyaset Konferansları Dergisi, (75), 43-67.
Ergüder, B. (2008). Enformelden Formele Kadın Emeği. İçinde Sosyal Araştırmalar Vakfı Sınıf Çalışmaları Dizisi: C. 17–3. Türkiye İşçi Sınıfı ve Emek Hareketi Küreselleşiyor Mu? (1. basım, ss. 201-220). Beyoğlu-İstanbul.
Körükmez, L., Karakılıç, İ. Z., & Danış, D. (2020). Mecburiyet, Müzakere, Değişim: Suriyeli Kadınların Çalışma Deneyimleri ve Toplumsal Cinsiyet İlşkileri. Göç Araştırmaları Derneği Kitap Serisi, (2).
Lutz, H. (2010). Gender in the Migratory Process. Journal of Ethnic and Migration Studies, 36(10), 1647-1663.
Morokvasic, M. (1991). Fortress Europe and Migrant Women. Feminist Review, 39(1), 69-84.
Önder, F. (2021). İstanbul’da Evde Bakım Hizmetlerinde Çalışan Göçmen Kadınlar ve Ev Sahipleri: Mikro-Siyaset Pratiği Olarak Duygulara Bakmak. Çalışma ve Toplum, 4(71), 2903-2934.
Özgür, N., & Kıvılcım, Z. (2015). Sürgünde Toplumsal Cinsiyet: İstanbul’da Suriyeli Kadın ve LGBTİ Mülteciler. Cağaloğlu, İstanbul: Derin Yayınları.
Pombo, G. (2015). Migrant Women and Gender Violence – Strategies and Perspectives for Interventions. Buenos Aires - Argentina: VCR Impresores S.A. Geliş tarihi gönderen https://www.iom.int/resources/migrant-women-and-gender-violence-strategies-and-perspectives-interventions
Toksöz, G. (2021). Emanet Emek Göç Yollarında Kadınlar (1. baskı). Ankara: Dipnot Yayınları.
Tutar, K. (2021). Evde Bakım Hizmetinde Çalışan Kadın Göçmen İşgücünün İstihdam Deneyimleri: Ankara İli Örneği. Bilge Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 5(1), 1-9. doi: 10.47257/busad.962450
Uçar, C. (2020). Gaziantep Parça Başı Emek Piyasasının Suriyeli Kadınları: Emek, Zorunlu Göç ve Şiddet. Türkiye’de Göç Araştırmaları, 38-55.
Unat, A. N. (2002). Bitmeyen Göç: Konuk İşçilikten Ulus-Ötesi Yurttaşlığa (1.). İstanbul: İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları.
İndir
Yayınlanmış
Nasıl Atıf Yapılır
Sayı
Bölüm
Lisans
Telif Hakkı (c) 2026 Pelin Derici
Bu çalışma Creative Commons Attribution 4.0 International License ile lisanslanmıştır.
Malumat’ta yayımlanan tüm makaleler, Creative Commons Atıf 4.0 Uluslararası (CC BY 4.0) lisansı kapsamında lisanslanmaktadır. Bu lisans, kullanıcıların ilgili çalışmaları paylaşmasına, çoğaltmasına, dağıtmasına, uyarlamasınave ticari ya da ticari olmayan amaçlarla kullanmasına izin verir.
Bu özgürlükler, aşağıdaki koşullar yerine getirildiği sürece geçerlidir:
- Atıf: Eserin orijinal yazar(lar)ına uygun şekilde atıf yapılmalı, lisans bağlantısı sunulmalı ve eğer eserde bir değişiklik yapılmışsa bu açıkça belirtilmelidir.
- Sınırlama yoktur: Lisans koşulları dahilindeki haklar, yasal veya teknolojik yollarla başkalarının kullanımına engel olacak şekilde sınırlandırılamaz.
Bu lisans kapsamında yayımlanan makaleler, bilimsel bilginin açık erişimle yayılmasını ve yeniden kullanımını teşvik eder. Lisans hakkında ayrıntılı bilgiye https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/deed.tr adresinden ulaşabilirsiniz.
